Khoai lang là thực phẩm tốt cho sức khỏe hay “quả bom” đường huyết?

 Lê Huyền

Khoai lang rất giàu dinh dưỡng, nhưng bản chất của nó là chất đường bột. Để ăn uống lành mạnh, có một vài điểm mấu chốt bạn cần phải biết.

Nhiều người hỏi tôi: Khoai lang chẳng phải là thực phẩm tuyệt vời để thải độc sao? Tại sao sau khi ăn xong, đường huyết của tôi lại tăng vọt?”

Tháng trước, tôi có một bệnh nhân, chỉ số HbA1c (đường huyết trung bình trong 3 tháng) của cô ấy luôn được kiểm soát ở mức khoảng 6.2, có thể coi là khá ổn định. Để theo dõi chính xác hơn, tôi đã yêu cầu cô ấy đeo thiết bị CGM (Hệ thống theo dõi đường huyết liên tục).

Kết quả là cô ấy đi đến cửa hàng tiện lợi mua một “củ khoai lang lớn” làm bữa trưa, không lâu sau, lượng đường trong máu lại bất ngờ vượt qua mức 200 mg/dL! Nhìn thấy dữ liệu này, cô ấy sợ toát mồ hôi lạnh, không ngờ “thực phẩm lành mạnh” trong suy nghĩ của mình lại có ảnh hưởng lớn đến biến động đường huyết như vậy.

Khoai lang quả thực rất giàu dinh dưỡng, có chất xơ, vitamin A và kali, nhưng chúng ta không thể bỏ qua bản chất của nó chính là tinh bột (chất đường bột). Để ăn uống lành mạnh mà không gây hại cho cơ thể, có một vài điểm mấu chốt bạn nhất định phải biết.

1. Cách chế biến khác nhau, phản ứng đường huyết hoàn toàn khác biệt

Phương pháp chế biến khoai lang sẽ làm thay đổi trực tiếp chỉ số GI (chỉ số đường huyết) của nó:

• Khoai lang nướng (Báo động đường huyết): Mặc dù khoai lang nướng là thơm nhất, ngọt nhất, nhưng trong quá trình nướng ở nhiệt độ cao, tinh bột sẽ sinh ra “hiện tượng hồ hóa”, một phần tinh bột chuyển hóa thành đường mạch nha. Nướng càng lâu, chỉ số GI càng cao. Ăn khoai lang nướng khiến tốc độ tăng đường huyết nhanh nhất.
• Khoai lang hấp, luộc (Tương đối an toàn): Nhiệt độ thấp hơn so với lò nướng, lượng nước cũng nhiều hơn, cấu trúc tinh bột tương đối ổn định, tác động lên đường huyết êm dịu hơn so với khoai lang nướng.
• Khoai lang lạnh (Đề xuất): Sau khi nấu chín, cho vào tủ lạnh làm mát rồi mới ăn sẽ tạo ra “tinh bột kháng” (resistant starch). Loại tinh bột này khó bị ruột non hấp thụ, mang lại phản ứng đường huyết ổn định nhất, lại còn có thể làm nguồn dinh dưỡng cho lợi khuẩn đường ruột.

2. Chọn kích cỡ thế nào để không bị “vượt mức lượng đường”?

Những củ khoai lang lớn ở cửa hàng tiện lợi thường nặng từ 200 đến 300 gram, ăn một củ tương đương với việc ăn một bát rưỡi, thậm chí là hai bát cơm trắng.

• Tiêu chuẩn đánh giá: Nên chọn khoai lang có kích cỡ khoảng “bằng nửa nắm tay” hoặc “bằng một con chuột máy tính” (khoảng 100 đến 110 gram).
• Thay thế thông minh: Hãy nhớ nó là “thực phẩm chính” (lương thực), không phải “món ăn kèm” hay “đồ ăn vặt”. Nếu trong bữa ăn này bạn đã ăn khoai lang, thì nên cắt giảm lượng cơm và mì.

3. Biến khoai lang thành “vai phụ” trên đĩa ăn có thể làm chậm đà tăng đường huyết

• Kết hợp với chất béo và protein: Khi ăn khoai lang, hãy ăn kèm với protein chất lượng cao (như trứng gà, thịt gà, sườn) và chất béo tốt (như dầu ô liu, quả bơ). Chất béo và protein có thể làm chậm tốc độ tiêu hóa của tinh bột.

• Đồng hành cùng rau xanh: Thêm khoai lang cắt khối vào món salad, tận dụng lượng lớn chất xơ để cản trở quá trình hấp thụ đường.

• Trộn khoai lang với ngũ cốc: Khi nấu cơm hãy cho thêm khoai lang xắt lựu, vừa tăng hương vị vừa ép bản thân giảm bớt lượng cơm trắng nạp vào cơ thể.

Lời nhắc nhở nhỏ

Không có thực phẩm nào là tuyệt đối không được ăn, chỉ có cách ăn “không phù hợp”. Nếu bạn cũng thuộc nhóm người nhạy cảm với đường huyết, thay vì nghe người khác nói khoai lang tốt, thì chi bằng hãy đổi cách ăn, đồng thời kết hợp theo dõi bằng CGM để tìm ra khẩu phần và phương pháp chế biến phù hợp nhất với bạn.

Hãy chia sẻ bài viết này cho những người bạn thích ăn khoai lang xung quanh mình, đừng để “ý tốt cho sức khỏe” biến thành “gánh nặng sức khỏe”! 

(Bài viết này được ủy quyền trích xuất và biên tập từ trang Facebook “Chuyên gia y khoa chức năng dinh dưỡng Lưu Bác Nhân”)

 Lê Huyền Theo EpochTimes  
https://www.dkn.tv/doi-song/khoai-lang-la-thuc-pham-tot-cho-suc-khoe-hay-qua-bom-duong-huyet.html

___________________

Ký ức khoai dong riềng

 Trần Lan

Tháng giêng đến rất nhanh mà qua đi rất chậm. Người làng tôi thường có câu cửa miệng “Tháng Giêng ăn nghiêng bồ lúa” như thế cũng đủ biết tháng giêng nó dài rộng đến mức nào rồi.

Trong thơ ca, tháng giêng tuyệt đẹp. Tháng giêng với ngạt ngào hương bưởi, hoa lá khoe sắc khoe hương, én chao liệng trên cánh đồng lúa xanh rờn. Tháng giêng với tiếng trống chèo say nghiêng ngã đình làng với những lời hẹn hò tình tứ. Tháng giêng mưa bụi bay, hoa xoan vương lên mái đầu người thương với những ánh mắt trìu mến lãng mạn làm cho người ta nôn nao với những đêm trường khó ngủ…

Tôi lớn lên khi cảnh nhà sa sút, cả làng sa sút nghèo xác nghèo xơ. Tháng giêng đói quay quắt, đói mòn đói mỏi. Cả làng đều đói, cả làng đều trông chờ vào khoảng vườn trồng cây khoai dong riềng để cầm cự qua tháng giêng dài đằng đẳng. Cây khoai dong riềng dễ trồng, dễ sống, trồng ở đâu cũng mọc lên xanh tốt, trồng ở đâu cũng cho nhiều củ và củ to cả. Làng tôi vốn là làng cổ nghe nói đã xuất hiện từ xa xưa. Làng ở vào chỗ trũng thấp gần bãi bồi của một con suối nhỏ. Đất trong làng nhiễm mặn lâu đời nên trồng các loại cây khác đều không thích hợp chỉ có cây khoai dong riềng là xanh tốt bời bời mà thôi. Khi thu hoạch xong những củ non không ăn được bỏ lại từng khóm nhỏ vương vãi khắp vườn. Bước sang tháng hai củ non bắt đầu nẩy mầm. Một sức sống được hồi sinh trong những mẩu củ con con mà trước đây tưởng chừng như là đã chết dưới cái rét và hanh giá của mùa đông. Mẹ tôi lấy mẫu cây đã nẩy mầm đó làm cây giống đó để trồng cho vụ tiếp theo. Mảnh vườn được mưa xuân làm cho ẩm ướt, cây cỏ tây cây rau chân vịt, rau cúc dại đã mọc xanh um. Mẹ tôi và người làng không cần cuốc đất, chỉ đào hố rồi vùi củ giống đã lên mầm sẵn và lấp đất lại. Trồng cây khoai dong riềng không tốn củ giống, không tốn phân và rất đỡ công lao động cực nhọc.

Chỉ sau vài ngày cây dong riềng mọc lên khỏe mạnh. Những cái lá to như cái lá dong gói bánh tết màu phớt tía xòe ra che kín khoảng đất dưới gốc cây. Đám cỏ dại bị rễ cây dong riềng lấn át dần dần mất đi sự sống, chỉ có cây cỏ gấu lì lợm còn tồn tại nhưng cũng ốm yếu tong teo.

Cha mẹ tôi bận việc chẳng mấy ai quan tâm đến đám mảnh vườn trồng cây khoai dong riềng cả, chỉ có bọn trẻ con là thích thú với khoảnh vườn mà thôi.Trời chuyển dàn sang mùa hè. Cây khoai đã tốt quá đầu bọn nhỏ tán lá đan xen nhau che mát rượi. Khu vườn là nơi rất yêu thích cho bọn trẻ. Không những chúng tôi mà cả đàn gà cũng rất thích chui xuống gốc cây dong riềng râm mát để kiếm mồi và tránh nắng. Đàn gà ri rích suốt cả ngày, có mấy con gà trống tinh nghịch còn nhảy lên cây dong khum khum định cất tiếng gáy. Không chịu được sức nặng của gà trống cây dong oặt xuống làm cho chú gà giật mình cục tác loạn xạ, đàn gà mái và gà con kêu toáng lên chạy tứ tán. Mùa hè có những cơn mưa bất chợt, chúng tôi kéo nhau vào trú dưới bụi cây đưa tay ngắt chiếc lá đội lên đầu chờ cơn mưa tạnh.

 Chúng tôi chơi trò trốn tìm, chạy trốn từ vườn nhà này sang vườn nhà khác. Chơi trốn tìm chán lại cắt lá khoai và thân cây khoai bày trò đồ hàng, dựng nhà dựng quán. Tuổi nhỏ ngây thơ chỉ biết ăn chơi rồi đi học. Mọi lo toan cuộc sống nào có biết gì. Cha mẹ suốt đời tần tảo nắng sương cũng chỉ mong sao đàn con khôn lớn. Cuộc sống cứ trôi đi và đám trẻ con vẫn vô tư lự. Mỗi buổi đi học về tôi được mẹ phân công lấy lá và có khi cả cây khoai dong non cắt nhỏ ra nấu nhừ lên cho lợn ăn.

     Một buổi sáng chợt trời se lạnh. Cơn gió se se tháng mười báo hiệu mùa đông sắp đến. Ngoài vười thấp thoáng đã thấy le lói một vài bông hoa dong riềng nở sớm. Bọn trẻ vui mừng chờ hoa dong riềng nở rộ. Khi hoa dong riềng nở cả một khoảng vườn đỏ rực dưới cái ánh nắng vàng của tiết trời đầu đông. Tất cả bọn trẻ giờ đây tập trung ra vườn chọn những bông hoa to đã chín bứt ra và hút mật. Một thứ nước ngọt lừ tinh khiết làn cho bọn trẻ say sưa luồn khóm này sang khóm khác. Bọn trẻ dậy sớm đi khắp các vườn trong xóm tranh nhau với đàn chim bã trầu cũng tập trung về đây hút mật. Con chim bã trầu nhỏ xíu, chúng chỉ bằng ngó tay cái người lớn, có bộ lông màu đỏ. Chim bã trầu có cái mỏ dài cong cong với một biệt tài vừa vỗ cánh vừa hút mật. Những bông hoa chúng đã hút bọn trẻ hút lại chẳng ngọt một tẹo nào.

Vườn khoai bây giờ lá đã ngã sang màu vàng úa. Dưới gốc củ khoai trồi lên xây xung quanh gốc tựa như có bàn tay nào xếp vào vậy. Cái tết đã đến rất gần, khoai cũng đã già, trong làng mọi người đã bới khoai để độn vào những bữa cơm gia đình. Củ khoai dong từng nải trải dài ra như củ riềng củ gừng củ nghệ. Ban đầu mẹ chọn củ già luộc lên cho chúng tôi ăn mỗi sáng để đi học ăn. Nồi khoai mẹ luộc từ tối hôm trước đã nguội ngắt, anh em tôi dùng tay bóc vỏ khoai rồi ăn ngon lành. Ngồi bên bếp lửa thưởng thức vị khoai ngọt, dẻo quẹo trôi vèo vào những cái dạ dày đói làm cho chúng tôi thấy ấm áp và hạnh phúc vô cùng. Củ non mẹ dành gọt vỏ để độn vào giờ cơm chính. Đến bữa ăn cha mẹ dành cho con bát cơm đầy còn lại khoai cha mẹ ăn thay cơm. Thấy cha mẹ ăn ngon lành chúng tôi cứ tưởng la khoai ngon lắm. Bây giờ lớn lên mới thấy được tấm lòng thương con vô bờ bến của mẹ cha và cũng thấy mình sao vô tâm đến vậy. Vườn khoai dong riềng đã cùng gia đình chúng tôi và cả làng qua cái đói của mùa gáp hạt.

Năm tháng qua đi, cuộc sống khó khăn cũng đã trôi vào quá khứ. Chúng tôi đi học rồi đi làm xa. Mảnh vườn xưa được chia ra để làm nhà riêng cho các anh chị em. Trong tiềm thức mảnh vườn xưa sao rộng thế, nó chứa đựng bao nhiêu là ký ức của cả mấy thế hệ anh em chúng tôi. giờ đây nhìn lại mảnh vườn thấy nhỏ tý tẹo, nhà sát nhà tường cao cổng kín. Cuộc sống khấm khá hơn trong làng không còn ai trồng cây khoai dong riềng nữa. Nhà nào còn tý đất thì để trồng rau, trồng vài cây hoa cây cảnh.

     Cây khoai dong riềng chỉ còn lại kỷ niệm neo đậu vào trong nỗi nhớ quê hương làng xóm. Mỗ khi làn gió heo may se lạnh đi qua, kỷ niệm xưa lại trở về rưng rưng trên khóe mắt. Hóa ra quê hương không phải cái gì to tát lớn lao cả. Một ngọn khói chiều, một đóa hoa dong riềng cũng đủ làm cho ta thao thức. Quê hương là vị ngọt bùi của củ khoai dong riềng đã nuôi ta qua những ngày khốn khó. Quê hương là bóng hình cha mẹ đã dành cho con bát cơm qua ngày đói hoa cả mắt. Hoa dong riềng của làng quê cháy đỏ thắp sáng trong trái tim ta mãi mãi.

Trần Lan
https://tanvanhay.vn/ky-uc-khoai-dong-rieng/

____________________________

Hãy Tránh Xa Những Người Nhiều Chuyện

Hoa Tara

Mỗi lần gặp nhau là : ông kia ngoại tình, bà kia ly hôn, anh A thất nghiệp, cô B phá sản...

Ngồi với bạn họ lôi chuyện của người khác ra nói được, thì khi ngồi với người khác, họ cũng lôi chuyện của bạn ra nói được.

Có những cuộc trò chuyện tưởng như chỉ để "cho vui", nhưng lại âm thầm bào mòn sự bình an của một con người. Bởi khi một người quen lấy đời tư của người khác làm câu chuyện, họ cũng đang dần đánh mất sự tử tế trong cách đối xử với con người.

July 4th - Như Một Nén Hương Của Ký Ức,

 Minh Hân Phan 

Có những ngày tháng chỉ là một con số trên tờ lịch. Nhưng cũng có những ngày tháng âm thầm đổi cả một cuộc đời.

Tháng Ba là ngày tôi rời quê hương Việt Nam, mang theo trong tim hình bóng của gia đình, bè bạn và tuổi trẻ. 

Hơn một năm sau, đúng vào những ngày đầu tháng Bảy năm 1980, tôi đặt chân đến nước Mỹ, giữa không khí rộn ràng của ngày Quốc khánh (July 4th) . Từ đó, một hành trình mới bắt đầu.

Hơn bốn mươi năm đã trôi qua.

Nước Mỹ đã cho tôi cơ hội học tập, làm việc, lập nghiệp, xây dựng gia đình và sống một cuộc đời bình yên. Việt Nam vẫn là nơi chôn nhau cắt rốn, nơi tiếng mẹ, tiếng gà trưa, mùi hương đồng nội và những ký ức tuổi thơ chưa bao giờ rời khỏi trái tim.

Hôm nay, khi mái tóc đã điểm bạc, tôi không còn nghĩ nhiều về những mất mát hay được hơn. Điều còn lại chỉ là lòng biết ơn.

Biết ơn quê hương đã sinh thành.

Biết ơn quê hương đã cưu mang.

MC NAM LỘC HỒI ÂM.. câu chuyện của ca sĩ Quốc Thiên

Tôi chia sẻ bài viết này vì thấy đây là một lập luận rõ ràng, chừng mực và có lý lẽ.

Người Việt tị nạn không chống âm nhạc, cũng không chống tài năng của bất cứ nghệ sĩ nào. Nhưng khi một nghệ sĩ đã công khai chọn lập trường chính trị, ca ngợi những biểu tượng từng gắn liền với nỗi đau của hàng triệu người miền Nam, thì cộng đồng tị nạn cũng có quyền lên tiếng phản đối.

TUỔI GIÀ VÀ NỖI CÔ ĐƠN

Vinh Tran

Có một ngày, ta chậm rãi bước vào tuổi già – cái tuổi không còn lo toan cơm áo, cũng chẳng còn nhiều hoài bão phải theo đuổi. Chỉ còn lại ta, cùng những ký ức, những thói quen cũ, và người bạn đời – nếu vẫn còn may mắn bên cạnh.

Khi con cái đã trưởng thành, bay đi theo những chân trời riêng của chúng. Khi bạn bè không còn gặp nhau thường xuyên như trước. Khi sức khỏe bắt đầu chậm lại, trí nhớ đôi khi lỡ nhịp, ta mới thấy điều đáng sợ nhất không phải là bệnh tật hay già yếu, mà là sự cô đơn – ngay cả khi đang ở bên một người từng rất thân thuộc.

MÌNH ĐANG SỐNG 1 CUỘC SỐNG VÔ CÙNG NHẸ TÊNH ..

.. ĐẶC BIỆT LÀ CUỘC SỐNG VỀ VẬT CHẤT (MATERIAL)

Cuối năm 2024, nhà mình bị trộm.

Chúng đập cửa vào nhà rồi lấy gần như toàn bộ túi xách và trang sức mình tích cóp hơn mười năm.

Lúc đầu... mình tiếc lắm,thậm chí đã khóc.

Không phải vì giá trị của chúng.

Mà vì mình biết, nếu bây giờ phải bỏ tiền ra mua lại tất cả một lần, chắc mình cũng không thể.

Và có những món còn chẳng thể mua lại được nữa.

Nhưng sau những ngày suy nghĩ … mình lại nghĩ theo một cách rất khác.

Biết đâu...